//Ammehoela!

Ammehoela!

De verdwijning van de ambachtelijke bakker & gamificatie

Nostalgie, mooi. Kleinschaligheid prachtig en diversiteit belangrijk. Ammehoela!

Ammehoela. Dit tussenwerpsel gaat volgens de website Onze Taal terug op een persoon: koning Amanoellah van Afghanistan (1892-1960).

“ Deze koning wilde zijn land naar westers model hervormen. Aan het einde van de jaren twintig ontstonden er felle protesten tegen zijn hervormingen, bijvoorbeeld tegen het voorschrift dat iedereen in Kaboel westerse kleding moest dragen. De protesten leidden tot een opstand en in 1929 was hij gedwongen afstand te doen van de troon. Amanoellah leefde de rest van zijn leven in ballingschap en werd een veelbesproken societyfiguur in Europa”

Een deel van de kleine bakkerijen staat op het punt om te verdwijnen uit Nederland, althans dat zijn de berichten die ons de laatste tijd via de media bereikten. Het zou gaan om een kwart tot eenderde van de bakkerijen die geen opvolgers weten te vinden nu veel bakkers met pensioen gaan. Sommigen zijn van mening dat bakkers dit aan zichzelf te wijten hebben. Ze zouden hun ziel aan gemakzucht verkocht hebben. Anderen wijten het aan de dalende broodconsumptie. De werkelijkheid is complexer.

Er is geen mooier vak!

Ammehoela! Oftewel je bekijkt het maar. De kinderen van deze bakkers weten wel beter. Waarom zou je zo hard werken terwijl we al vrij lang in een maatschappij ronddobberen waar je makkelijker geld kunt verdienen. Je huis verhuren met airbnb levert veel meer op dan romantisch met je handen werken en brood verkopen. Goedkoop geld lenen, gebakken stenen kopen en doorverkopen levert je simpelweg veel meer op dan hard werken. Minder doen, meer verdienen, dat is efficient en pas cool. Genoeg banen waar je achter de PC met een druk op de knop ook eenvoudig je kost kunt verdienen. Wat je vervolgens voor je geld krijgt moet dan wel echt goed en vooral consistent zijn en dagen vers blijven! Schaalbaar, efficiënt, uniform, veilig en liefst verpakt in een pure zin, eerlijk, vol liefde en passie. Welkom in de “wereld” van koning Ammehoela.

Wat wil de consument? Brood van de “echte” bakker, handig bij de supermarkt halen, of met een druk op knop thuis laten bezorgen? Maakt het echt iets uit, wie en waar nog iets wordt gemaakt? Dat is de realiteit. Klinkt ongemakkelijk, alsof het vroeger beter was. Dat is niet zo, want vroeger was het niet beter. Het was zoals het was en nu is het is zoals het is. Nou ja… het verdwijnen van het ambacht uit het straatbeeld bevordert de leefbaarheid van onze groeiende steden op termijn vermoedelijk niet. Maar dat lost de volgende generatie dan maar op. Vroeg of laat komt die verandering er wel, jongeren die het anders willen of noodgedwongen moeten gaan doen. Hangen die veranderingen al in de lucht? Daar lijkt het soms – even – op.

In de hippe grote steden is kleinschalig en “ouderwets” bakken weer in de mode. Wil je als kleine traditionele bakker ondertussen ook buiten de randstad overleven in een wereld waar nostalgie en ambacht een uitgeholde marketing vehikel zijn, dan moet je waarschijnlijk wel gaan innoveren. Beter en anders samenwerken met collega’s, een streekproduct ontwikkelen waarvoor mensen omfietsen, handig gebruik maken van het internet en out of the box gaan denken en zo je klanten beter bij je verhaal betrekken. Ondernemen dus in plaats van de realiteit ontkennen.


Bij Baking Lab Amsterdam bieden we ruimte om hierover na te denken en “ouderwets” te experimenteren. Daarbij gebruiken we nieuwe internetapplicaties om kennis te verzamelen en te delen. Tijdens co-creatie sessies en workshops die we organiseren zetten we gamificatie in, die de betrokkenheid van gebruikers en klanten helpt vergroten. De combinatie van klassieke kennis (ambacht) en nieuwe methoden (IT) levert soms een nieuwe dynamiek op. Niet dwingend zoals Amanoellah, maar vloeibaar en door kruisbestuiving zoeken we naar nieuwe “ambachtelijke” bedrijfsmodellen.

Deze kleine innovaties helpen ons om op onverwachte manier de eenvoud van het maken van brood en de speelsheid die besloten ligt in iedere keuken of bakkerij, in verband te brengen met voeding & gezondheid, circulaire economie en sociale impact. Actuele maatschappelijke thema’s die wellicht ruimte bieden voor een nieuwe of aanvullende invulling van het begrip ambacht.

Jechiam Gural

Initiatiefnemer Baking Lab Amsterdam
Lees meer over ons